Skróty klawiszowe:

Dla mieszkańców
Dzisiaj w Zawierciu
Wkrótce

Zamki

Strona główna » Dla mieszkańców » Dla turysty » Atrakcje turystyczne » Zamki


BOBOLICE

Zamek ten powstał za panowania Kazimierza Wielkiego w połowie XIV w. W 1370 r. król Ludwik Węgierski nadał go księciu Władysławowi Opolczykowi, w którego rękach pozostawał do 1396 r. kiedy to Władysław Jagiełło odebrał mu go zbrojnie. Zamek i okoliczne ziemie miał wielu właścicieli. W latach 1486-1625 należał do Krezów herbu Ostoja, następnie przeszedł w ręce Myszkowskich z Mirowa, a w 1651 r. odkupili go Męcińscy, którzy przenieśli go do Żarek. W 1657 r. zamek został zniszczony przez Szwedów. Gdy w 1683 r. król Jan Sobieski zatrzymał się w Bobolicach w drodze z Wilanowa do Krakowa zamek był już ruiną. W 1882 r. zamek przeszedł w ręce chłopskiej rodziny Bargłów, której własnością jest do dzisiaj.

Zamek dopasowany jest do ukształtowania terenu. Zachowała się część murów zewnętrznych. W północno – zachodniej części znajduje się mały ganeczek, a po przeciwnej stronie – okrągła wieża. Od strony południowej znajdowała się narożna baszta broniąca majdanu gospodarczego i dostępu do zamku od strony fosy. Zamek składał się z dwóch części: zamku dolnego i górnego (pańskiego). Zamek został zdewastowany w XVIII i XIX w. Na jego terenie nie przeprowadzano prac archeologicznych. W 1958 r. został częściowo zabezpieczony.
Z zamkiem w Bobolicach związanych jest wiele legend. Oto dwie z nich:

    W dawnych czasach Władysław Opolczyk jeden z Właścicieli zamku prowadził wystawne i występne życie. Pewnej nocy zbójcy mieszkający na jego zamku napadli i pojmali młodą dziewczynę po uprzednim zamordowaniu jej matki. Dziewczyna w towarzystwie dwóch innych kobiet miała zabawiać na zamku rycerstwo. Gdy jeden z napastników był bardzo natarczywy w „ubieganiu się o względy” dziewczyny, ta pchnęła go sztyletem i wyskoczyła przez okno. Podczas zamieszania jakie powstało dwie pozostałe kobiety również wyskoczyły przez okno. Od tej pory na zamku dają się słyszeć krzyki mordowanego rycerza, a potem na wieży pojawiają się trzy białe zjawy wzywające pomocy.


    W dawnych czasach na zamkach w Mirowie i Bobolicach panowali dwaj bracia, tak podobni do siebie, że ludzie ich nie rozróżniali. Bracia skarby, które posiadali gromadzili w podziemnym przejściu łączącym oba zamki. Skarbów tych strzegła czarownica oraz zły duch wcielony w postać psa. Pewnego dnia jeden z braci po powrocie z wojaczki przywiózł ze sobą księżniczkę, w której zakochał się drugi brat. Zazdrosny właściciel księżniczki wtrącił ją do lochu pod nadzór czarownicy. Drugi brat widząc jaki los spotkał jego ukochaną, co wieczór, kiedy czarownica odlatywała na Łysą Górę wchodził do lochu by ją pocieszyć. Pewnej nocy zazdrosny brat usłyszał warczenie psa, wszedł do loch i widząc swą ukochaną w objęciach brata zabił mieczem oboje. Po pewnym czasie podczas burzy, gdy trunkiem chciał zagłuszyć wyrzuty sumienia został rażony piorunem. Jak głosi legenda księżniczka do dnia dzisiejszego przebywa w podziemiach zamku, a strzeże ją czarownica, kręcąca się wokół obu zamków. Legenda może opierać się na faktach autentycznych gdyż jeden z Krezów porwał ruską księżniczkę. Na balkonie od strony Mirowa pokazuje się postać dziewczyny, która przez pewien czas patrzy na zamek mirowski a potem znika.

 

MIRÓW

Na krańcach skalnego wału, łączącego dwie wsie, w odległości ok. 1,5 km znajdują się ruiny dwóch zamków: Bobolic i Mirowa.
Zamek w Mrowie powstał na miejscu drewniano – ziemnego grodu. W połowie XIV w., za czasów Kazimierza Wielkiego wzniesiono zamek murowany z kamienia. Zamek zajmował ok. 270 m2 , miał wysoki parter i kondygnacje z małymi otworami okiennymi. Wjazd do zamku prowadził przez nieistniejący już dziedziniec gospodarczy. Mur obwodowy został rozebrany w XIX w. i wykorzystany do budowy drogi prowadzącej przez wieś. Przed murem znajdowała się fosa. Od drugiej połowy XIV w. do XVI w. zamek był rozbudowywany. Do skały zamkowej dostawiono od strony wschodniej prostokątną wieżę mieszkalną z kamienia. Do wieży dobudowana została ściana kurtynowa. Pozwoliło to uzyskać mały dziedziniec obudowany dodatkowymi pomieszczeniami. Na uwagę zasługują kamienne gotyckie i renesansowe obramowania okien i portalu w wewnętrznej ścianie prostokątnej wieży. W 1937 r. runęła jej południowo – zachodnia ściana.
W latach sześćdziesiątych XIV w. zamek należał do rodu Lisów z Koziegłów, w 1442 r. do Piotra z Bnina. Po 1489 r. przez 144 lata był w posiadaniu Myszkowskich herbu Jastrzębiec z Przeciszowa koło Oświęcimia. Inni właściciele to rody Korycińskich i Męcińskich.
Zamek został zniszczony podczas najazdu szwedzkiego. Opuszczono go ok. 1787 r. W latach 60-tych prowadzone były badania sondażowe. Połączone z prowizorycznym zabezpieczeniem konserwatorskim.


MORSKO

Ruiny zamku „Bąkowiec” znajdują się na skalistym wzgórzu na północny – wschód od wsi Morsko. Prawdopodobnie został zbudowany w XIV w. lub na początku XV w. Pierwsza wzmianka o nim i jego dziedzicu Mikołaju Strzale pochodzi z 1390 r. Innymi właścicielami byli: Piotr herbu Lio, Jan z Sieciechowic , Mikołaj Morawiec z Konaszówki. W 1435 r. zamek przejął kasztelan sądecki Krystyn z Koziegłów.

Zamek składał się z kilku budynków zgrupowanych na planie wieloboku o powierzchni ok. 500 m2 i otoczony był murem obwodowym. Od strony wschodniej znajdowało się podzamcze zajmujące 800 m2 powierzchni. Został wzniesiony z kamieni wapiennych. U podnóża skały w zachodniej części znajduje się prostokątna studnia. Dziedziniec gospodarczy otacza fosa i stożkowaty nasyp ziemny, na którym stała owalna baszta. Od strony południowej zamek zabezpieczał mur wzniesiony na naturalnym wybrzuszeniu skalnym.

W 1927 r. wzgórze i ruiny zamku kupił Witold Czeczot, który w latach 1929-33 wzniósł tu budynek mieszkalny. Po II wojnie światowej teren ten został kupiony przez Zabrzańskie Zakłady Naprawcze Przemysłu Węglowego, które zorganizowały tu ośrodek wypoczynkowy. Na terenie średniowiecznych fortyfikacji zbudowano kawiarnię z tarasem, a w środkowej części nasypu oddzielającego majdan od zamku w miejscu kolistego wzniesienia będącego podstawą baszty obronnej systemu dojazdowego do zamku, ustawiono wyciąg narciarski.

Także z tym zamkiem związana jest legenda, wg której na szczycie Skrzypowej Skały co wieczór miał się ukazywać skrzypek – diabeł, który grywał zaczarowane melodie. Nikt nie mógł oprzeć się jego graniu, a wszyscy którzy usłyszeli muzykę bez przerwy tańczyli. Ale pewnego razu skrzypek zniknął i od tego momentu ani razu nie pojawił się. Nikt nie wie co się z nim stało.

Według innej legendy zamek był kiedyś siedzibą rozbójników, którzy jednemu z rycerzy uprowadzili ukochaną, za co sprowadzili na zamek niszczycielski szturm. Według innej zamek miał wybudować bogacz, aby ukryć swe skarby. Niestety ni zdążył nacieszyć się nimi, gdyż pojechał na wojnę gdzie poległ pozostawiając zamek opustoszałym. Jeszcze inna głosi, że pan Morka był złym skąpcem, który teraz krąży po ruinach zamku jako zjawa.

PILICA

Budowę pałacu w Pilicy w 1610 r. rozpoczął kasztelan oświęcimski Wojciech, brat Filipa Padniewskiego, który w 1570 r. nabył dobra pilickie od Jana Pileckiego. Pałac tan był budowany w stylu renesansowym. Z inicjatywy Jerzego Zbaraskiego w XVII w. powstała budowla w kształcie włoskiej willi z arkadowym portykiem i kolumnowym wnętrzem pałacowym.

Budynek jest piętrowy z czterema skrzydłami zamykającymi wewnątrz dziedziniec. Pałac miał 40 izb z marmurowymi posadzkami. Była tu jadalnia z kasetonowym sufitem, sala rycerska (balowa i lustrzana). Miała ona 6 luster czteroczęściowych, trzy portale z kwiatonami i murowane kominki. Na ścianach znajdowało się 5 stiukowych medalionów i tyle samo herbów. Sala kredensowa z drewnianym kasetonowym stropem i herbowym kominkiem z czarnego marmuru.

W 1651 r. Stanisław Warszycki otoczył pałac fortyfikacjami bastionowymi wzniesionymi na planie prostokąta. W bastionach były sklepione lochy. Cała fortyfikacja otoczona była fosą. Pierwotny wjazd znajdował się po stronie przeciwległej do dzisiejszego i prowadził aleją obsadzoną drzewami. Obecny powstał w wyniku przebudowy systemu komunikacyjnego i budowy parku w XVIII w. W pobliżu pałacu stoją dwie oficyny z XIX w.

Kolejnymi właścicielami byli Maria z Wesslów Sobieska oraz jej bratanek Tedor Wessel, który złożył park na wzór francuski.
Park ten stanowi obecnie pomnik przyrody jako zabytek sztuki ogrodniczej (nr 203-1932). Znajdują się w nim: jawory, modrzewie, jesiony, graby, wiązy, tuje, buk zwisający, magnolie pośrednie, iglicznie trójcierniowe, jodły kalifornijskie, klony.

Kolejnych przeróbek dokonywali: Christian August Moes (1853) i Leon Epstein (1876). W latach 1906-45 pałac należał do rodziny Arkuszewskich. Po wojnie swoją siedzibę miał tu dom dziecka, a w latach 1957-85 (lub 1957-82) Państwowy Młodzieżowy Zakład Wychowawczy dla chłopców, następnie Wojewódzki Ośrodek Kultury. Od 1985 r. trwał remont połączony z pracami archeologicznymi. W trakcie renowacji rozpoczętej przez Barbarę Piasecką – Johnson znaleźli się prawowici właściciele pałacu.

Obok pałacu znajduje się 600-letnia lipa (Elżbiety) o obwodzie ponad 6 m. Na fortyfikacji umieszczona jest tablica pamiątkowa upamiętniająca masowe egzekucje dokonywane w tym miejscu przez hitlerowców w latach 1940-44.
Obecnie pałac ulega stopniowej dewastacji.

PODZAMCZE

Góra Janowskiego (504 m n.p.m.) to najwyższe wzniesienie Wyżyny Krakowsko – Częstochowskiej. To właśnie na niej wznoszą się monumentalne ruiny jednego z największych i najpiękniejszych zamków w Polsce, czyli zamku „Ogrodzieniec” w Podzamczu. Otaczają go malownicze skałki wapienne i skalne ostańce. Z wieży rozciąga się rozległy widok na okolicę. Pierwotny gród wzniesiony został w XII w. za czasów Bolesława Krzywoustego. W XIV w. Ogrodzieniec objął ród Włodków, którzy na miejscu dawnego grodu wznieśli kamienną warownię. Jej fragmenty zachowały się pośród murów późniejszego, renesansowego zamku. Zamek Włodków był tak usytuowany, że skały otaczające go z trzech stron pełniły funkcję obronną. Od strony północno – zachodniej nie osłoniętej znajdował się mur.


W 1470 r. Włodkowie sprzedali posiadłość wraz z zamkiem Salomonowiczom mieszczanom krakowskim. Kolejni właściciele to: Rzeszowscy, Pileccy, ponownie Włodkowie, a od 1523 r. Jan Boner. To właśnie jego bratanek, Seweryn Boner przystąpił do budowy siedziby rodowej na miejscu zamku Włodków. Rezydencję obronną wzniesiono w latach 1530-1545. Składała się ona z zamku górnego oraz podzamcza o powierzchni ok. 3 ha. Otoczona była murem. W jego obrębie były zabudowania mieszkalne oraz budynki gospodarcze. Wewnętrzny dziedziniec obudowany był arkadowymi krużgankami. Zamek posiadał trzy wieże. W wieży bramnej była kaplica, a dwie pozostałe pełniły rolę klatek schodowych łączących kondygnacje. W latach 1550-1560 Stanisław Boner rozbudował zamek. To wtedy powstała tzw. Kurza Noga, czyli budynek na planie prostokąta wzniesiony u podnóża skały, który miał wzmocnić obronność zamku. W ścianach umieszczono strzelnice, zwane „dziurami do strzelania”. W 1562 r. zamek przeszedł w ręce Jana Firleja. W 1587 r. został zdobyty lub oddany wojskom austriackiego arcyksięcia Maksymiliana Habsburga. W latach 1655-57 Szwedzi ograbili zamek. Od 1669 r. nowym właścicielem został Stanisław Warszycki, który odbudował zamek. Od 1695 r. przeszedł w ręce Kazimierza Męcińskiego. Ok. 1784 r. posiadłość kupił Tomasz Jakliński. Od tego momentu zamek popadał w ruinę. Na początku XX w. przeprowadzono częściową parcelację dóbr ogrodzienieckich.

Właścicielem zamku został Ludwik Kozłowski. Mury zamkowe rozbierano i wykorzystywano jako budulec na zabudowania Podzamcza. Dzięki inicjatywie Aleksandra Janowskiego zamek wykupiono z rąk prywatnych. W latach 1959-1964 przeprowadzone zostały prace konserwatorskie wraz z badaniami archeologicznymi. W latach 2000-2001 na zamku kręcono „Zemstę” Andrzeja Wajdy.

UDÓRZ

Ruiny murów obwodowych fortyfikacji znajdują się w końcowej części długiego cypla nad rzeką Udorką i zostały wzniesione na planie pięciokątu o powierzchni ok. 600 m2. Budowę rozpoczęli prawdopodobnie Długoszowie, w końcu XIV lub na początku XV w. W latach 1987-1988 przeprowadzono tu badania archeologiczne, które ujawniły że wewnątrz murów obwodowych brak jest jakichkolwiek śladów mieszkalnych, gospodarczych lub obronnych, a także przedmiotów codziennego użytku. Badacze doszli do wniosku, że zamek ten nigdy nie był użytkowany, a jego budowa nigdy nie została zakończona. Teren wzniesienia poprzecinany wałami jest pozostałością grodziska kultury łużyckiej. Przed badaniami archeologicznymi sądzono, że założenie przestrzenne Udorza jest dwuczłonowe i składa się z obiektu obronno – mieszkalnego i przedzamcza o powierzchni 5000 m2. Rekonstrukcja uwzględnia te założenia, zdezaktualizowane przez prace archeologiczne. Autor rekonstrukcji założył, że otwór wejściowy do pańskiej części mieszkalnej znajdował się w części wschodniej, a od części gospodarczej oddzielała go fosa. Dla potrzeb gospodarczych miano wykorzystać grzbiet wzgórza liczący ok. 100 m szerokości. Tak właśnie mogłaby wyglądać cała budowla gdyby ją ukończono. Reprodukowany plan poziomy ruin, autorstwa Janusza Pietrzaka i Andrzeja Bartczaka, koryguje mylnie do tej pory interpretowany kształt murów obwodowych.

 

  • Portal mapowy miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego
  • Lokale użytkowe do wynajęcia
  • Zawiercie w liczbach
  • Współpraca z organizacjami pozarządowymi
  • Zawierciański Senior
  • Dla Dzieci i Rodziców
  • Platforma Konsultacji Społecznych Urzędu Miejskiego w Zawierciu
  • Zawierciańska Karta Dużej Rodziny
  • Straż Miejska
  • System Informacji Przestyrzennej Geoinfo 6
  • Obwieszczenia
  • Fundusze Strukturalne
  • Ostrzeżenia meteorologiczne
  • Wydział Zarządzania Kryzysowego i Ochrony Ludności
  • Herb i logo miasta
  • Spacer po Zawierciu
  • Galeria Leszka Dutki
  • Internetowa Telewizja Zawiercie
  • Portal Kulturalne Zawiercie

Urząd Miejski w Zawierciu
ul. Leśna 2, 42-400 Zawiercie

tel.: +48 32 494 12 65, fax +48 32 67 215 13
e-mail: urzad@zawiercie.eu

Portal internetowy Urzędu Miejskiego w Zawierciu. Zawiercie jest miastem leżącym w sercu Jury Krakowsko-Częstochowskiej. Niewątpliwym atutem miasta jest bliskość aglomeracji śląskiej. Wykorzystując swe położenie, Zawiercie od kilku lat wzmacnia swój wizerunek jako centrum obsługi ruchu turystycznego dla Jury, przez co przyciąga nowe inwestycje i pobudza przedsiębiorczość wśród mieszkańców Zawiercia i okolic.
Poleć stronę
Zapytanie
Facebook
Wersja mobilna