Edukacja w Zawierciu na progu nowych wyzwań

Wczorajsze spotkanie zawierciańskich radnych, prezydenta miasta oraz dyrektorów szkół i przedszkoli skłania do refleksji na temat kondycji lokalnego systemu edukacji. O wyzwaniach, które w najbliższych latach staną przed miastem, mówił ekspert do spraw finansów i oświaty Grzegorz Pochopień. Było to drugie spotkanie - pierwsze odbyło się już w 2024 roku, gdy przedstawiono analizę i wskazano, że miasta w najbliższych latach nie będzie stać na prowadzenie aż 11 szkół.

Zaproszony ekspert to wieloletni specjalista w zakresie finansowania oświaty samorządowej. Był pracownikiem Ministerstwa Finansów, następnie przez 9 lat pracownikiem Ministerstwa Edukacji Narodowej. W MEN na początku Naczelnik Wydziału Analiz w Departamencie Ekonomicznym, a potem przez 6 lat pełnił funkcję Dyrektora Departamentu odpowiedzialnego za System Informacji Oświatowej oraz za finansowanie zadań oświatowych. Autor m. in. ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, nowelizacji ustawy o SIO.

Podczas spotkania ekspert zaprezentował szeroką, pogłębioną analizę sytuacji oświaty w Zawierciu. Centralnym elementem wystąpienia była aktualizacja danych demograficznych szkół podstawowych prowadzonych przez gminę Zawiercie oraz szczegółowe zestawienie środków finansowych, które miasto przeznacza na edukację ze swojego budżetu. Raport, dotychczas obejmujący dane za 2023 rok, został rozszerzony o najnowsze informacje z lat 2024 i 2025.

Wnioski płynące z przedstawionych analiz nie należą do optymistycznych. Liczba urodzeń w Zawierciu okazuje się niższa niż wcześniejsze prognozy statystyczne. Problem demograficzny, przez lata pozostający na dalszym planie, dziś staje się jednym z kluczowych wyzwań.

Z porównania trzydziestu podobnych do Zawiercia samorządów – dobranych między innymi pod względem wielkości i specyfiki – wynika, że Zawiercie znajduje się w ścisłej czołówce miast dopłacających najwięcej do oświaty. W roku 2024 wyżej uplasował się w tym zestawieniu jedynie Szczyrk.

Warto podkreślić, że władze miasta zdecydowały się otwarcie zmierzyć z tematem edukacji – obszarem trudnym, złożonym i przez długi czas odkładanym na później. Burzliwa, lecz merytoryczna dyskusja, angażująca radnych i dyrektorów placówek, wyraźnie podkreśliła, że dalsze odkładanie tych problemów nie jest możliwe, a nadchodzące lata wymagają odpowiedzialnej współpracy.

Konieczne jest wspólne poszukiwanie najlepszych rozwiązań dla lokalnej oświaty. Rozmowa o trudnych sprawach jest niezbędna, a otwartość na dialog i współpracę stanowi fundament dalszych prac. Zapowiedziano także prezentację kolejnych analiz na następnych etapach dyskusji, tak aby wszystkie decyzje mogły być podejmowane w oparciu o rzetelne dane i spokojną, rzeczową debatę.